Hoe je duurzame voedselzekerheid de kop omdraait >
Voorwoord Djembé-dossier: Duurzaamheid
2010 2011

We zijn in Mali, de ‘Inner Niger Delta’. In deze afbeelding geeft de groene kleur de bruikbaarheid om voedsel te verbouwen weer. Een groot verschil tussen nu en een jaar geleden. Een vruchtbare Delta, waar landbouw normaalgezien goed opbrengt. Dichtbij het gebied waar Bevrijde Wereld langlopende landbouwprojecten uitvoert. Het regenseizoen zet niet door in Westelijk Afrika, ook niet in Mali. Ieder jaar wordt de regenval meer onvoorspelbaar. Zowel de hoeveelheid als het interval. De boeren weten steeds slechter wanneer ze moeten zaaien. Vaak is het graan en de rijst wel opgekomen, maar staat het nu te verwelken.
Bevrijde Wereld werkt in Mali aan een betere toegang tot water. Drinkwater, maar ook water voor landbouw. We staan boerenorganisaties bij die op kleinschalige manier duurzaam landbouw bedrijven. Wij zien kleinschalige landbouw, waarin de zorg voor de bodem en water wordt gerespecteerd, nog steeds als een pijler van een duurzame voedselzekerheid. Kansen geven aan de lokale bevolking om hun lokale producten in eigen regio te kunnen verkopen voor een eerlijke prijs maakt hiervan onderdeel uit.
Als “hogere” belangen om de hoek komen kijken, wordt de noodzaak hiervan wel duidelijk: in de toeleverende rivieren van de Inner Delta liggen dammen. Ze reguleren de waterstand van de Niger en dus van de Inner Delta. Maar ze zijn vooral gebouwd voor de productie van elektriciteit en voor de “bovendamse “ industriële landbouw van irrigatieafhankelijke monoculturen. Waaronder suiker. Die wordt geteeld onder licentie van een aantal grote Amerikaans- Zuid-Afrikaanse bedrijven, is bestemd voor de export en levert Mali deviezen. Het areaal wordt jaarlijks uitgebreid. Normaal werkt de waterregulering voor de hele Delta, maar dit jaar had de suiker meer rivierwater nodig… en ook de elektriciteitsvoorziening moest op peil blijven. De Delta kreeg minder water. 1,4 Miljoen mensen dreigen hierdoor in acute hongersnood te komen. Velen verlaten intussen het gebied. Naar de stad, waar de basisvoedselprijzen inmiddels weer stijgen…
Klimaatverandering en wereldeconomische belangen gaan hier hand in hand om een duurzame voedselzekerheid de kop om te draaien. Zo complex is het in het Zuiden tegenwoordig.
Op 23 maart 2012 organiseert Bevrijde Wereld haar jaarlijkse Wereldweekend. Dit jaar staat dit helemaal in het teken van duurzame voedselvoorziening. En over de complexiteit van factoren die duurzaamheid onder druk zet. En de oplossingen. Een uitgelezen gelegenheid om hiermee eens kennis te maken lijkt me!
Tot dan?
Marc Joolen
Algemeen coördinator